Rais wa Botswana, Duma Gideon Boko, amekataa mwaliko wa kutembelea Ikulu ya Marekani (White House) uliotolewa na Rais wa Marekani, Donald Trump, akisisitiza kuwa mazungumzo yoyote yanayohusu rasilimali za nchi yake yanapaswa kufanyika ndani ya Botswana.
Akizungumza kuhusu pendekezo hilo, Rais Boko alisema mikutano ya kikazi au majadiliano ya kibiashara yanayohusu rasilimali za Botswana hayapaswi kufanyika nje ya mipaka ya nchi hiyo.
“Botswana imechoshwa na tabia ya kusafiri kwenda mataifa ya nje kujadili masuala yanayohusu rasilimali zake yenyewe,” alisema akionyesha mabadiliko ya mtazamo kuhusu namna nchi hiyo inavyotaka kushiriki katika mazungumzo ya ngazi ya juu.
Kwa mujibu wa Rais huyo, iwapo kuna nia ya dhati kuhusu rasilimali za asili za Botswana, basi wahusika wanapaswa kufika nchini humo kwa mazungumzo ya ana kwa ana.
“Kama kuna nia ya kweli katika rasilimali zetu, njoni Botswana tuzungumze biashara,” alinukuliwa akisema.
Msimamo wake unatokana na kanuni za msingi za biashara pamoja na kulinda hadhi ya taifa hilo. Alifafanua kuwa katika utaratibu wa kawaida wa kibiashara, mnunuzi ndiye humfuata muuzaji.
Botswana ni miongoni mwa wazalishaji wakuu wa almasi barani Afrika na ina utajiri mkubwa wa madini mengine. Kwa muda mrefu, nchi hiyo imekuwa na uhusiano mzuri wa kidiplomasia na kibiashara na mataifa ya Magharibi, ikiwemo Marekani.
Kauli ya Rais Boko inaashiria msimamo thabiti katika diplomasia ya uchumi wa kimataifa, wachambuzi wakisema kauli hiyo inaendana na mwenendo mpana wa baadhi ya viongozi wa Afrika wanaotaka mazungumzo yafanyike kwa misingi ya usawa zaidi.
Kauli za rais huyo huenda zikapokelewa vyema ndani ya nchi, ambako kumekuwa na msisitizo unaoongezeka juu ya kuhakikisha rasilimali za taifa zinawanufaisha wananchi zaidi na mikataba ya kimataifa inaakisi vipaumbele vya kitaifa.
Botswana kwa muda mrefu imekuwa ikitambulika kama moja ya demokrasia imara zaidi barani Afrika, ikiwa na sifa ya usimamizi makini wa uchumi. Uamuzi wa rais unaashiria dhamira ya kuimarisha uhuru wa taifa katika majadiliano ya kibiashara.
Kwa sasa, hatua hii inaangazia msimamo wa Botswana wa kutaka majadiliano yanayohusu rasilimali zake yafanyike kwa masharti yake yenyewe na ndani ya mipaka yake.